Met pen en penseel door Tiel ‘het mooiste boek waar ik ooit aan meewerkte’

Boeken over historische onderwerpen verschijnen vaak in Tiel. Er is een keur aan oud fotomateriaal beschikbaar. In ‘Met pen en penseel door Tiel’ gaan de makers Peter Schipper, Emile Smit en Wim Veerman veel verder terug in de tijd. Het boek bevat geen foto’s maar tekeningen, litho’s, kaarten, etsen en schilderijen die vanaf de middeleeuwen tonen hoe Tiel er toen uitzag. Het is daardoor, maar ook door de fraaie vormgeving en de informatieve, bondige en toegankelijke teksten, een mooie toevoeging aan de bestaande publicaties.

Degenen die de geschiedenis van Tiel minder goed kennen, zullen verrukt zijn te ontdekken hoe de stad en het buitengebied er eeuwen geleden uitzag en hun kennis daarover willen verdiepen. De vele haarscherpe foto’s van Jan Bouwhuis van dezelfde plekken maar dan in 2021 gemaakt, helpen de lezer bij de oriëntatie en maken het boek samen met de mooie vormgeving extra aantrekkelijk.

Peter Schipper, Emile Smit en Wim Veerman hebben in enkele maanden tijd een bijzondere prestatie geleverd. Zij maakten het boek nadat duidelijk werd dat eerdere plannen om het 24e lustrum van de Oudheidkamer te vieren door de corona-pandemie niet uitvoerbaar bleken. Kunsthistoricus Peter Schipper had al eens met Wim Veerman gesproken om een boek te maken over schilderijen met Tiel als Onderwerp. Emile Smit had ondertussen het plan opgevat om voor het 24e lustrum van de Oudheidkamer een boek te maken met louter oude afbeeldingen van Tiel. Beide ideeën werden naast elkaar gelegd en zo ontstond het plan voor het het nu verschenen boek. Het goedkeuringsstempel van het bestuur van de Oudheidkamer zorgde er voor dat daarmee ook de financiën geregeld waren en kon het drietal aan de slag. Alle drie hebben een reeks aan publicaties over de historie van Tiel en de regio op hun naam staan, werkten mee aan tal van projecten van de Oudheidkamer en zijn boeiende sprekers, die hun kennis via lezingen en voordrachten graag delen met belangstellenden.

Verrassend

De auteurs hebben bijna een jaar gewerkt aan het boek. Wim Veerman: “Uit wel 150 afbeeldingen hebben we er 38 gekozen die het meest aantrekkelijk waren en waarover we passende teksten konden maken.” Peter Schipper: “Het opsporen van de afbeeldingen en de selectie daarvan was heel leuk. Veel materiaal vonden we in onze eigen archieven en natuurlijk in het streekmuseum en Regionaal Archief Rivierenland. Maar we kwamen op onze zoektocht ook terecht bij archieven en musea in de rest van Nederland en zelfs in het Duitse Kassel. Het was verrassend om te zien hoeveel afbeeldingen van de stad er in de loop der eeuwen gemaakt zijn. We vonden het alle drie heel plezierig en verrijkend om in teamverband aan dit project te werken.” Ook Emile en Wim kijken tevreden terug op het maakproces. Emile: “Ik heb ondertussen een heel rijtje boeken op mijn naam staan, maar dit vind ik zonder meer het mooiste boek waar ik aan meegewerkt heb. Het is natuurlijk zonde van het boek maar wanneer je wat moois met historische waarde aan de muur wilt hebben, dan biedt dit boek tal van prachtige afbeeldingen die daar door hun hoge resolutie voor in aanmerking komen. Vroeger was dat trouwens heel gebruikelijk”.

Paginagroot

Het boek Met pen en penseel door Tiel bevat 43 paginagrote afbeeldingen die een periode van 1550 tot 1896 bestrijken. Die staan steeds op de rechterpagina’s. Op de linkerpagina vind je een beschrijving van de afbeelding met achtergrondinformatie en naam van de maker, de gebruikte techniek, de werkelijke afbeeldingen, de datering en de plaats van herkomst. Verder staat op de linkerpagina een of soms twee afbeeldingen die te maken hebben met de basisafbeelding of een beeld geven van de huidige situaties. Die actuele situaties zijn dan foto’s die Jan Bouwhuis speciaal voor het boek maakte. Dat zijn vaak kunstwerken op zich.

De auteurs hebben niet gekozen voor een tijdsvolgorde maar de afbeeldingen geclusterd op thema. Zo presenteren ze: topografisch kaarten, gezichten op Tiel, een rondje langs poorten en wallen, afbeeldingen van de stad en tot slot afbeeldingen van het buitengebied van Tiel. Het boek wordt gecompleteerd door een artikel over de werkwijze die de oude meesters in het Rivierengebied toepasten en de gevaren die zij bij hun tochten ondervonden en de moeilijkheden die zij moesten overwinnen. Ook heeft Peter Schipper korte biografieën over de kunstenaars toegevoegd.

Het boek heeft een oblongformaat, breder dan hoog. Het is gebonden en gedrukt op zwaar papier en prachtig vormgegeven door Silvia Teunissen van iWishDesign.

Het eerste exemplaar is op 13 mei tijdens de opening van de gelijknamige wandeling Met pen en penseel door Tiel uitgereikt aan wethouder Frank Groen.

Leden van de Oudheidkamer vinden het boek vrijdag 14 mei als lustrumcadeau van de Oudheidkamer in hun brievenbus. Voor anderen is het voor 14,95 te koop bij boekhandel Arentsen in Tiel. Zolang de voorraad strekt maakt het boek ook deel uit van het welkomstgeschenk dat nieuwe leden van de Oudheidkamer thuisbezorgd krijgen. De jaarlijkse contributie bedraagt 20 euro.

De auteurs

Peter Schipper is kunsthistoricus en was jarenlang conservator van het Flipje en Steekmuseum. Peter heeft veel kennis over de historie opgebouwd en is vooral gespecialiseerd in de historie van de Tielse architectuur, monumenten, bedrijven, archeologie en kunstvoorwerpen.

Emile Smit was leraar geschiedenis en economie aan het Lingecollege en later directielid . Voor zijn promotieonderzoek schreef hij een proefschrift over de Oude Kleefse Enclaves. Een onderwerp dat nauw verbonden is aan de geschiedenis van de plaats waar hij opgroeide, Huissen. Na zijn pensionering verdeelt hij vrijwel al zijn tijd aan zaken die met de historie van Huissen en Tiel te maken hebben.

Wim Veerman is een kenner van de geschiedenis van twee steden: Gouda en Tiel. In beide steden speelde hij belangrijke rollen in de uitbouw van de stads- en streekarchieven. Door zijn langdurige werkervaring in Tiel als streekarchivaris weet hij zonder computerhulp wat er in het archief in Tiel te vinden. Dat is heel veel.

zie ook: https://detielenaar.nl/nieuws/2021/05/120-jaar-tielse-oudheidkamer/

Comments
Loading...